Zure Bloga kudeatu

Sortu zure Bloga orain!

Tiraka
Administrazioan euskara erabiltzeko

Kategoria: Bizikidetza

24/08/2010 GMT 1

Asko gara, gutxi gara

martinrezola @ 12:16

 

Gasteizko udalak bere webgunean jarrita duen EUSKARA BIZIBERRITZEKO PLAN NAGUSIA GASTEIZ 2010-2012 dokumentuan kuxkuxeatu dugu eta atentzioa eman diguten datu batzuk kopiatu nahi ditugu (datuak 2009koak dira), ondorioetan-eta sartu gabe. Esan dezagun, soil-soilik, botila erdi-betea edo erdi-hustua egotea baino kezkagarriagoa iruditzen zaigula botilako uraren kalitatea. Hortik aurrera, norberak ikusiko du...











Oro har

Gasteizen erdaldun elebakarrak %57 dira; elebidun hartzaileak %18, eta euskaldunak %25. 

Gazteak (>25 urte) 

Erdiak euskaldunak dira. Euskaldunak gehi elebidun hartzaileak %78 (hamarretik zortzi). 

Erabilera etxean 

Euskaraz %1,9. Euskaraz eta gaztelaniaz %3,6. 15 urteko bilakaera (1991-2006): %3,6 1991n, %5,5 2006an. 

Euskaldun berrien %90ek familian gaztelania erabiltzen dute nagusiki. 

Familia bidezko transmisioa  

Euskara etxean jaso dutenak (euskara bakarrik gehi euskara eta gaztelania) %6,2.

Azken bost urteetako bilakaera: %5,3tik %6,2ra. 

Kaleko erabilera 

1989an %2; 2006an %4. 

Haurrik ondoan ez dagoenean, helduen erabilera %2,6. 

Haurrak bakarrik daudenean, haien arteko erabilera %0,8. 

Dendak 

Denda txikietan langileen %28k euskara ulertzen dute. 

Erabilera bezeroekin %5,2. 

Irakurri gehiago »

13/07/2010 GMT 1

Gora gu eta harotarrok!

martinrezola @ 09:36

Iruñearen hiri senidea Baiona zela pentsatzen genuen, baina oker geunden: Haro da. Horixe ondorioztatu dugu Anjel Lertxundik kontatzen duen pasadizoa irakurri ondoren.

 El País-en argitaratu ez dioten gutun horretan, gaztelaniazko kazetariek euskara pittin bat ezagutu beharko luketela dio  Karlos Cid-ek. Eta arrazoi du, arrazoi duenez. Areago euskara koofiziala duten erkidegoetan, erantsiko genuke guk. 

“Euskadiko Hiriburuan” ere ez dira gutxi euskara jakin gabe –eta haien ezjakintasunaz axolagabe– mikrofonoa hartuta kalean dabiltzan kazetariak. Neu Canal Gasteiz izeneko telebista katekoekin bitan fortunatu naiz aspaldi honetan. Batean, kalean harrapatu ninduten, ihesbiderik gabe, baina euskaraz erantzungo niela esan nienean, kiratsa banu bezala alde egin zuten, «es que en euskera pixka bat…». Bigarrenean ikastolara etorri ziren, 6 urteko neska-mutikoak dantzan ari zirela haiei elkarrizketa bat egitera… erdaraz, noski.

Horrelakoetan, planto egin beharko genuke. Gero eta gehiago.

(Karlosek El País-era bidalitako gutuna, berak euskaratua) 

SAN FERMIN ERRIOXARRA ERE BA AL DA?


Elpais.com-en honako hau irakurri berri dut, oso harriturik irakurri ere: “hamabiak jotzeko segundo batzuk falta zirela, (…) Mari Ganuza balkoi nagusira irten da, ama, emaztea eta udalbatza lagun zituela, eta oihuka bota du: «pamplonenes, pamplonesas, ¡Viva San Fermín!, iruña ta haro, gora San Fermín». Eta zerk harritu nau, ba? Kazetariaren esanetan, pregoilariak Iruñeari hitz egiten zion, bai eta Harori ere, Errioxako herri horrek santuarekin itxurazko loturarik ez badu ere. Misterioa argitzeko, youtube-n irudiak bilatu eta ez zuten zalantzarako zirrikiturik uzten: Mari Ganuzak ez zioen “Iruña ta Haro” (izen bereziak, letra larriz, mesedez), “iruñatarrok” baizik. Kontua argiturik zegoen. Abagune hau baliatu nahi dut, bide batez, gaztelaniazko kazetariei eskatzeko euskara pittin bat ikas dezatela, etorkizunean horrelako hanka-sartzerik (edo okerragorik) gerta ez dadin.

 .

Irakurri gehiago »

15/06/2010 GMT 1

Lakuatik Frankfurtera, Mallabiatik pasa gabe

martinrezola @ 12:57

Horrela ikusten dugu egungo hizkuntza-politikaren norabidea, kanpo-proiekzioan buru-belarri (nazioarteko liburu-azokak, nazioarteko hizkuntza gutxituen sareak, Etxepare Institutua…), baina etxeko sukaldea abandonatuta. Ezin daiteke uler, bestela, nola egin dakiekeen entzungor aginte-postuetatik UEMA bezalako ekimenei. UEMA ez da esistitzen, antza.

 Aukera bikaina galdu dute Jaurlaritzan, berriki, euskararen aldeko apustua egiten duten udal txiki horiei instituzio eta alderdien babesa emateko, Iñaki Arregi zenaren omenaldia tarteko. Nola nahi dute, gero, guk sinistea benetako interesa duela euskara aurerra ateratzeko?  


Literatura ugari, hitz politak, ezertan mamitzen ez diren diskurtso arranditsuak… Zeru horiek utzi eta benetan neurri zehatzak jarri behar direnean, ordea, dena da “bai baina ez”, epelkeria eta bidean atzera egitea. Zertarako nahi dugu txostenetan euskararen arnasguneak indartu behar direla irakurtzea, adibidez, UEMAri ez ikusiarena egiten bazaio? 

Erdal mundua erakartzeko kontu horrekin, seduzituak izateko inolako gogorik ez dutenak seduzitzeko tema horrekin, gauza harrigarri eta arriskugarria gertatzen da. Nire ustez UEMA nobio/nobia polita da, apala. Baina badirudi batzuentzat exkaxa dela eta beste norbait inportanteagoaren premia dutela. (Arrakasta gutxirekin, gainera, emaitzak ikusita. Eta normala da, bestalde, zeren nahi izatearekin ez baita nahikoa eta mila aldiz errepikatuko digute euskara erakargarri egin behar dela, baina ez baitakigu nola. Nik ere nahi nuke Brad Pitt-en gorputza eduki, baina zer egingo diogu ba…). Jarrera arriskugarria dela nioen, ez bata eta ez bestea, batere nobiorik gabe gera daitekeelako Jaurlaritza. Erdi bidean, konkistatu nahi dituenak erakarri gabe, eta euskararen munduan zituenak zapuztuta. Ez da oraingo kontua, neronek horixe aurpegiratu nion Joxe Mari Zeberio orduko HPINeko buruari mintzaldi batean duela 20 urte baino gehiago: zergatik zaudete beti hain erdaldunei begira, beti mintzeko beldurrez, goxo-goxo… eta ez zarete kezkatzen euskaldunen kohesioa indartzeaz bat ere?

 

Irakurri gehiago »

14/04/2010 GMT 1

Vergaran hasi eta Lópezen... acabáramos!

burunda @ 10:56

patximanoscruzas.jpg

Hace siete años* se cometió un atropello en torno a Egunkaria, que ayer fue desautorizado por la Audiencia Nacional. Además de constatar la evidencia de que la justicia que dura siete años, no es justicia(sic), me gustaría hacer dos reflexiones: Primero, que la justicia funciona (sic). A pesar de que la decisión se haya dilatado excesivamente en el tiempo, a pesar de que algunos daños sean irreparables…, la tantas veces denostada Audiencia Nacional ha hecho justicia y ha corregido los errores cometidos en otras fases procesales. Segundo, que flaco favor hacemos a esta causa, cuando se interpreta, de forma tan reduccionista, el cierre de Egunkaria como un ataque al euskera y a la cultura vasca. No. El cierre de Egunkaria fue, sobre todo, un ataque contra la libertad de prensa y contra el propio Estado de Derecho (sic), al utilizar la justicia como acompañamiento de una estrategia política muy determinada. La libertad de prensa es uno de los pilares fundamentales del sistema democrático y su inviolabilidad debe ser respetada tanto como la propia separación de poderes, porque sin ella dejamos en entredicho la propia democracia (sic)

*Hace siete años, Patxi López criticó que "muchos" hablaran "de la presunción de inocencia de Egunkaria, pero no de la del juez, al que se le está condenando sin conocer los datos y las pruebas". Para el líder socialista, "el juez parece que tiene datos que indican que (el diario) participa del entramado de ETA".  


Testua osorik bere blogean:

http://www.patxilopez.com/2010/04/una-sentencia-justa/

2010-04-13.jpg

13/04/2010 GMT 1

Kopeta latzagoa zeinek?

lastategitik @ 10:11

pastor.bmpPPk "Fiskaltzaren jarduera okerra" nabarmendu du
"Erabateko errespetua" dio PPk Espainiako Auzitegi nazionalak hartu duen erabakiari, eta "Zuzenbide Estatuan gaudela erakusten du", Leopoldo Barreda bozeramailearen ustez...

"Prozesua Ministeritza Fiskalaren jarduera okerrak gidaturik egon da" gehitu du, zipìtzik ere gorritu gabe.

Ahaztu zaie esatea aurreko fiskala eta oraingoa ez direla pertsona bera. Aurrekoa eurek izendatutakoa zela eta euren aginduetara zegoela. Eta egungo fiskalak, aldiz, lotsa apur bat bazuela. 

PSE: "Justiziak Espainian funtzionatzen du"
Espainiako Auzitegi Nazionalak "Egunkaria-ko buruzagiak absolbitzea erabaki pozgarria da", Jose Mari Pastor PSEko bozeramailearentzat, horrek erakusten baitu "justiziak Espainian funtzionatzen" duela: "Espainiako estatu demokratikoa estatu garantista da, nahiz eta alderdi batzuen asmo txarreko baieztapenek susmoen itzalak eragiten dituzten justiziaren zuzentasunaren eta inpartzialtasunaren inguruan".
Hala ere, alderdi gisara, baztertuta omen zeukaten "delituak egiteko tresna" zenik Egunkaria, bere lerro informatiboagatik. Pastorren ustez, "inoiz gertatu behar ez zuen kapitulu baten itxiera da erabakia". Epaiak Fiskaltzaren erabakia bermatzen duela ere uste du, alegia, fiskalak ez akusatzeko hartu zuen erabakia, eta gogorarazi du EAEko Legebiltzarrak PSEren babesarekinizan duen jarrera prozesuarekiko. Dena dela, epaia beste bat izanda ere, "berdin-berdin errespetatuko" luketeela esan du.

Honi ere ahaztu zaio epaituek 7 urte beltz eman dituztela epai honen zain.

Ahaztu zaio kartzela ere jasan behar izan dutela.

Ez da gogoratu auzipetuek jasandako torturekin (horrexek bai funzionatzen omen du Espainian).

Ez zaio burura etorri, Egunkaria bera itxi egin zutela!

 Lotsagabea, bere sozioak bezainbeste.

24/03/2010 GMT 1

Euskararen egoerari irizten (II)

marytwo @ 14:19

Juan Ignazio Hartsuagaren Euskararen egoerari irizten aipatu genuen lehengoan labur-labur. Bere sinpletasunean eta laburtasunean gogoetarako aukera ematen duelakoan, berriz ere ekarri nahi izan dugu hona, oraingoan Hainbat dogma eta uste ustel izeneko atalari erreparatzeko.

  

Bost dogma aipatzen ditu Hartsuagak, bakoitzari dagokion azalpentxoarekin, eta aldez aurretik abisatzen du mingarri gerta daitezkeela zenbaitentzat:

 

«Errealitatea ikusi nahi ez duenari ikus araztea ez da lagunak egiteko biderik egokiena izan ohi. Are okerrago, gizarteko talde bati ekin beharrean, guztiei ekiten badiezu. Halera norbaitek egin behar hori ere. Mundu daitekeenari aurretik esaten diot borondaterik onenarekin eginten dudala. Eta noski, arestian erreklamatu ditudan galdeketen erantzunak jakin ezean, teorizatzen ari naziela eta oker egon naitekeela aitortuta.»

 

Eta ondoan bost dogmok:

 

Euskaldunek euskara maite dute

 

Euskara ez da inposatu behar

 

Euskadin ez dago hizkuntz bizikidetza arazorik

 

Euskara ez du inork bere altxor pribatutzat hartu behar. Euskara guztiona da.

 

Euskararen berreskurapena presarik gabe eta zenbait belaunalditan zehar burutu beharko da

 

Beste batean “Zer egin?” izeneko pasartea ekarriko dugu, edo inkesta soziolinguistiko ez-ohiko baten proposamenaren zirriborroa.

Irakurri gehiago »

10/03/2010 GMT 1

Arrazoi ontologikoak dirala meriyo

martinrezola @ 09:42

Iragan larunbateko El País Semanal-en elkarrizketa egin zioten Artur Mas CiUko presidenteari. Guri atentzioa eman digu solasaldi aurreko aurkezpen gisakoan kazetariak idaztitakoak: «La conversación, sin embargo, no puede ser más que en catalán, por imperativo ontológico». Eta halaxe izango zen, katalanez, baina ez onttoei buruz. 

Ustez bestera, Ontologiak ez baitu zerikusirik Mikologiarekin, hiztegira jo dugu arrazoi edo inperatibo horiek ze diren jakiteko: «Ontologiko: Izatearen existentziaz arduratzen dena.» (Harluxet). Bo, berdin geratu gara, baina iruditu zaigu «haatik» edo hemen erabili nahi ez dugun beste gordinkeria ohikoago bat esan nahi duela. 


A, Iñaki! Ze urrun dagoen Bartzelona!  

Bitartean hemen, Euskal Herrian, linboan gabiltza oraindik. Adeitasuna, progresibotasuna, gaizki ulertutako kortesia-sumisoa… eta orain elebitasun pasiboa. 

Sakon aztertzeko gaia da elebitasun pasiboarena, eta berri-berria ere ez, guk geuk ere sesquilinguismo izen ponpoxoarekin aspaldian aipatu baikenuen hementxe. Hala ere, esan dezagun zerbait gain-gainetik. 

Niri neuri oso estrategia egokia iruditzen zait. Areago, estrategia bakarra da. Baina esan beharra daukat horretarako ezinbesteko baldintza euskaldun aktiboak egotea dela, alegia, beste horien euskalduntasun pasiboa aktibatuko duten euskaldunak egotea. Eta horri ez zaio erreparatzen. Bestela, oraingoxeko panoramarekin jarraituko dugu: euskaldun pasibo saldo handia, hizkuntzari inongo erabilgarritasuna ematen ez diotenak, zain, ea zeinek estutuko/behartuko/bultzatuko/animatuko/estimulatuko ikasi edo gorde duten euskara hori azaleratzera.  

Ni Administraziotik ari naiz. Eta sentitzen dut, baina elebitasun pasiboaren predikatzaileak berak aktiboki exenplua ematen ikusten ez ditudan arte, utzidazue sinesgogor xamarra izaten.

 

Irakurri gehiago »

07/01/2010 GMT 1

Diagnosi-ebaluazioaren emaitzak jasota adabakiekin jarraituko?

garruze @ 10:46

piramidea.jpgGorkak, Hezkuntza Saileko lankide batek, iritzi interesgarri bat bidali digu gure blogean eskegitzeko. Artikulu horretan ematen digu EAEko ikastetxeetan burutu den diagnosi-ebaluazio emaitzen berri. Halaber, bere iritzia azaltzen du  gaur egun indarrean dauden hezkuntza-ereduen inguruan. Hortxe duzue.

Aurten argitaratu dira, historian lehen aldiz, diagnosi-ebaluazio emaitzak. Aurreko ikasturtean, 2009. urteko udaberrian,  egin ziren neurketa horiek EAEko ikastetxe guztietan. ISEI-IVEIk prestaturiko probak. Gure hezkuntza sistema kanpotik ebaluatzeko beharrezkoa zen lanabesa izango zirela esan ziguten.

Lehen Hezkuntzako 4. mailako eta Derrigorrezko Bigarren Hezkuntzako 2. mailako ikasleek proba batzuk egin behar izan zituzten. Beraien   komunikatzeko gaitasuna, euskaraz eta gaztelaniaz, neurtu nahi ziren alde batetik  eta  matematikarako, zientziarako, teknologiarako  eta osasun kulturarako gaitasunak bestetik. Ikastetxeen esku geratu zen azken proba hauek ze hizkuntzatan egitea aukeratzea.

Artikulu hau luzea da. Egin klik azpiko keep reading —> horretan irakurtzen segitzeko edo eskuratu artikulu osoa  pdf formatuan.

Ikastetxe batzuetan beste batzuetan baino maila altuago zegoela guztiok susmatzen genuen. Ikastetxe batean nota on bat beste ikastetxe bateko nota kaxkarraren parekoa izan zitekeela argi zegoen.  Irakasleok, normalean, ikasle onenei notarik onenak eta  ikasle txarrenei notarik txarrenak jartzen dizkiegu eta Gaussen ezkila forma duen  datuen grafikoa irteten zaigu datu asko dagoenean. Erreferentzia bakarra gure ikasleek beraiek ematen ziguten eta kanpoko erreferentzien beharra askok sentitzen genuen.

Gauss kanpaia ere espero genuen diagnosi-ebaluazio proben emaitzekin, baina jakin-mina zegoen ea ikastetxe jakin batek edo ikasle jakin batek zelako gaitasun maila erakusten zuten gaitasunak neurtzeko berariaz diseinaturiko probetan, kanpokoekin konparatuz.

Egin dira probak, argitaratu dira emaitzak baina, zuzen erabili dira datuak?

Matematika gaitasuna eta zientzia, teknologia, osasunerako gaitasunak neurtzeko probak ez ditut epaituko. Komunikatzeko gaitasuna neurtzeko probak, ordea, komentatu nahi ditut Hyde Parkeko iskina honetatik



Euskal Herrian Speakers Cornerrik ez eta blogetan idatzi behar.

Gaztelaniaz eta euskaraz komunikatzeko gaitasuna neurtzeko erabili diren neurgailuak eta emaitzak erakusteko erabili diren taulatxoak eta grafikoak nahiko kritikagarriak iruditu zaizkit:

  1. Oso ondo iruditu zait ikasleak bere inguruko maila soziokulturala kontuan hartu izana.  Azken batean familiak eta inguruak, ikastetxeak berak baino eragin handiagoa dauka ikasleen gaitasunen garapenean. Argi dago. DBHn, esaterako, 175 eskola egun. Egunero bospasei ordu. Ikasle askok ordu gehiago egiten dituzte urtean zehar telebistaren aurrean ikasgelan baino. Ikastetxearen eragina, zifra horiekiko proportzioan ibiliko da.
  2. Ez zait batere txukuna iruditu komunikatzeko gaitasuna neurtzeko hartu diren hainbat irizpide. Euskaraz bi multzotan banatu gaituzte. Bi proba mota desberdin diseinatu dira (1) euskaraz komunikatzeko gaitasuna neurtzeko. Gaztelaniaz  proba bakarra. Ahozko ekoizpena, komunikatzeko gaitasunean oinarri-oinarrizkoa, ez da neurtu.  Problema logistikoengatik.
  3. Entzumenaren ulermena eta irakurritakoaren ulermena, gaztelaniaz maila batean eta euskaraz beste bi mailatan neurtu dira (biak, gaztelaniazkoarekin konparaturik, apalagoak).
  4. Idatziz komunikatzeko gaitasuna neurtzeko hiru maila ezarri dira. Bat gaztelaniarako eta beste bi, biak apalagoak, euskaraz idatziz komunikatzeko gaitasuna neurtzeko. Ez zen, ziur aski, hori izango planteamendua, baina itxura hori hartu diogu kontuari.
  5. Datuen emaitzak, nik argi daukat, makillatuta eta Photoshopekin orraztuta erakutsi dizkigute. (Photoshop diot zeren, guztiok dakigunez, gure administrazioak beti nahiago izaten du ordaintzea ordaindu beharreko lizentzia guztiak GIMP bezalako programa libreak erabiltzea baino).
    “]

    Goian dagoen antzeko grafiko horizontalak ikusi ditugu orain arte ikastetxeetan, ez irudian klikatuta ikusiko duzuen (5. or) antzeko bertikalak. Ikasleen emaitzak hiru multzotan banatu dituzte. Emaitza txarrak makillatuta agertu dira nire ustez. Emaitza onak ere, distortsionaturik, batzuk gehiegi ez harrotzeko edo. (Goiko errektangulua ikusi ditudanen antzekoa marraztu dut, behekoa, nik grafiko horren atzetik imajinatzen dudan "benetako" grafikoa). [Grafikoa by gorkaazk. CC PD; Copyleft

  • Gure ikastetxeek eta gure familiek jasoko dituzten euskaraz komunikatzeko gaitasunaren txostenak EZ DIO INOLAKO ERREFERENTZIARIK EGITEN Europako Erreferentzia marko Bateratuari. A eredukoak A eredukoekin konparatuta, B ereduko batzuk  A eredukoekin beste batzuk D eredukoekin konparatuz (2) eta D eredukoak D eredukoekin konparatuta, guztiok dakigun begi bistako egi bat nolabait ezkutatu digute: euskaraz lortzen ari garen komunikatzeko gaitasuna gaztelaniaz lortzen ari garena baino askoz kaxkarragoa dela.
  • Ze komunikatzeko gaitasuna daukate  gure ikastetxeetako DBH2ko ikasleek? A1, B2, A2? Euskaraz? Eta gaztelaniaz? Erantzunak ez dituzue aurten inondik inora inon topatuko. Diru publikoarekin inoiz egin den neurketarik osoenetakoa Europako Erref. Marko Bateratuari bizkarra eman dio.  Zergatik? Arazo logistikoengatik berriro ere.

Horrela jarraitzen badugu euskara beti izango da erabat gutxiagoturik dagoen hizkuntza. Bazterturik dagoen hizkuntza ez esateagatik. Nago A ereduetan ikasleek  ez dutela maiz ezta A1 maila apal hori lortzen. (Bide batez, gaztelaniaz eta beste irakasgaietan ere D eredukoak baino maila eskasagoarekin ateratzen dira ikasleak A eredutik). Zenbait B eredutan ere gauzak oso ilun egongo lirateke antzeko beste egoera txarrekin konparatzen ibili beharrean gaztelaniazko gaitasunarekin konparatuko bagenu, esaterako, urrutirago joan gabe.

Ereduen kontu hori, hizkuntza bat baztertzeko eta ikasle batzuk baztertzeko balio izan digu. Gutxiagoturik dagoen hizkuntza gutxiagoturik jarraitzeko  eta bazterkeria sustatzeko.

Katalunian aspaldian konpondu zuten kontua, ea guk ere noiz konpontzen dugun errotik.

Oraingoz, alde batetik eskola pribatu eta hitzarmendun elitistak klasistak ditugu eta bestetik eskola publiko  baztertzailea daukagu. Argi dago ikasleak hiru ereduetan bereiztea hizkuntza kontuetan desastre hutsa izan dela, hortxe orain arte egin diren ebaluazio guztien emaitzak;  ikasleak hainbat urtetan ordu luzeetan denbora “galdu” eta gero, elebakar irteten dira askotan gure hezkuntza sistematik, bai, baina desastre hutsa izan da gizarte berria eraikitzeko beste helburu sakonei begiratuta ere.

Eskola publikoan, eredu erdaldunenak  helburu akademiko apalenak  dituztenen biltokia izan da.  Eskola pribatuan ez. Baina eskola pribatuan eta hitzarmendunean dirua ordaindu beharrak ez duela zertan klasismoa ekarri behar eta beka sistemak elitismoa saihetsi duela uste duenarentzat besterik ez doaz kontuak ondo. Datuak hortxe daude, etorri berriek, proportzioan, gehiago jotzen dute eskola publikora hitzarmendunera baino eta gehiago eredu erdaldunetara bertoko beste edozein familiak baino. Eskola publikoak gizarte pitzadura hori konpontzen saiatuko da edo pitzadura sakontzen? (A eredua “indartuz”, esaterako).

Ikasleen emaitzak hiru multzotan banatzea ondo dago, baina ikasleak hiru eredutan banatzea ez. Gurasoen aukeratzeko eskubideari lehentasuna osoa eman behar zaie hizkuntza bat eta hiztun asko baztertzeko?



Denbora eta prezio berean elebidun bagina, hobe.

Felix Etxeberriaren argudioekin bat egin nahi nuke hemendik:

“(…) A ereduak ez du balio ikasleek euskara ikas dezaten. B
ereduak ere ez du helburu hori lortzen, D ereduari hurbiltzen zaionean izan ezik. (…)  euskara trinkoen lantzen duen eredu bakarraren aldeko hautua honako faktore hauetan oinarritzen da:

• Euskara modu eraginkorrean ikastea ahalbideratzen duen bakarra da.
• Hezkuntza-legediak agintzen duenari lotzen zaio.
• Familien artean joera nagusia da.
• Behar adina trebatutako irakasleria badago.
• Ikasmaterial eta testu egokiak badaude.
• Ikasleen arteko diferentzia soziokulturalak gainditzen laguntzen du.
• Etorkinen gizarteratzea errazten du.
• Beste herrialdeetako esperientzien bermea du”.

Laugarren puntua izan daiteke zalantzagarriena. Baina irakasleriaren azken urteotako bilakaera ona ikusita ez dirudi oraindik elebidun ez diren irakasle multzoa nahikoa aitzakia izan daitekeenik hainbat ikasle elebakar izatera behartzeko.

Felix Etxebarriaren argudioak, berriro ere, neure eginez:

“Gure proposamena eredu trinko baten aldekoa da, egungo ereduek baino hein handiagoan bermatuko duena ikasleek euskara nahiz gaztelania mendera ditzatela, baita egoera gaitzenetan ere (familia gaztelaniadun elebakarrak, ikasle etorkinak). Horretarako premiazkoak dira honako hauek:

• Eskolak beharrezko diren baliabideak izatea: irakasle trebatuak, irakasle laguntzaileak, itzultzaileak, materiala, bitartekoak…
• Ikastetxeek irakasle, ikasle eta gurasoentzat hezkuntza-proiektu erakargarri eta motibagarriak lantzea.
• Aisialdia eta eskolaz kanpoko jarduerak euskararen ikaskuntza bizkortzeko funtsezko baliabide gisa aprobetxatzea.
• Ingelesaren eta atzerriko beste zenbait hizkuntzen irakaskuntza behin euskararen eta gaztelaniaren ikaskuntza bermatu ondoren abian jartzea.
• Ikaslearen eskola-arrakasta bermatzea”.

Gure hezkuntza sistemak aldaketa sakon batzuk egiteko premia badauka. Utz ditzagun adabakiak eta hari zuriak praka beltzetan.



A ereduko traje honi adabaki berri pare bat erantsita berri-berria geratuko zait. (Argazkia by Minette Layne, Flckr, CC Aitortu-EzMerkataritzarako)

(1) ISEI-IVEIko txostenen arabera proba bat A eredukoentzat diseinatu zen eta beste proba mota bat besteentzat baina…

(2) Susmoa daukat zenbait B eredutan A eredurako diseinaturik zegoen euskara proba pasatu zitzaiela. B ereduak direnak izenez, izanez, A ereduak izaten dira edo D ereduak, edo tartean dagoen espektroko edozer.

Irakurri gehiago »

Egilearekin harremanetan jarri | Artxiboa | Sortu zure Bloga orain!